Körfez'de Ateşkes Umudu Kısa Sürdü: İran, Pakistan’ın İki Aşamalı Planını Reddetti
Pakistan tarafından ABD ve İran'a sunulan iki aşamalı ateşkes planı Tahran yönetimi tarafından geri çevrildi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, ABD'nin taleplerini "aşırı" bulduklarını ve geçici bir çözüm yerine savaşın tamamen sona ermesini istediklerini açıkladı. Pakistan’ın nükleer silahsızlanma ve yaptırımların kaldırılmasını içeren teklifinin reddedilmesiyle gözler, Trump'ın 8 Nisan’da dolacak mühletine ve bölgedeki uçak düşürme krizlerine çevrildi.
Pakistan'ın Ara Buluculuk Hamlesi Sonuçsuz Kaldı
Orta Doğu’da bir ayı aşkın süredir devam eden savaşın sona ermesi için Pakistan devreye girerek stratejik bir plan sundu. ABD Başkan Yardımcısı Vance ve İran Dışişleri Bakanı Arakçi ile yürütülen temaslar sonucunda masaya getirilen iki aşamalı teklif, önce acil bir ateşkesi, ardından nihai bir anlaşmayı öngörüyordu. Ancak haftanın ilk gününde ajanslara düşen ateşkes umudu, Tahran'dan gelen olumsuz yanıtla yerini yeniden gerilime bıraktı.
İran: "Geçici Ateşkes Değil, Savaşın Bitmesini İstiyoruz"
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, düzenlediği basın toplantısında teklifi neden reddettiklerini şu gerekçelerle açıkladı:
-
Aşırı Talepler: ABD'nin şartlarının rasyonel sınırları zorladığı ve kabul edilemez olduğu belirtildi.
-
Güvence Eksikliği: Yeniden bir savaşın patlak vermesini önlemek adına "ek güvenceler" talep edildi.
-
Nihai Çözüm Vurgusu: Bekayi, geçici formüller yerine savaşın tamamen durdurulması gerektiğini savundu.
Masadaki Plan Neleri İçeriyordu?
Pakistan’ın sunduğu ve pazartesi günü kabul edilmesi beklenen nihai anlaşma paketi şunları kapsıyordu:
-
Nükleer Şartı: İran'ın nükleer silah çalışmalarından tamamen vazgeçmesi.
-
Ekonomik Rahatlama: Yaptırımların kaldırılması ve İran'ın dondurulmuş kaynaklarının serbest bırakılması.
Hürmüz Boğazı: Ateşkesle birlikte stratejik geçiş noktası olan Hürmüz Boğazı'nın derhal trafiğe açılması.
Gözler Trump'ın 8 Nisan Mühletinde
İran'ın ret kararı sonrası bölgede tansiyon yeniden zirve yaptı. ABD Başkanı Donald Trump, daha önce İran'a tanıdığı süreyi 8 Nisan (Türkiye saatiyle Çarşamba 03.00) tarihine kadar uzatmıştı. Hürmüz Boğazı'nın açılmaması durumunda askeri tehditlerini yineleyen Trump'ın, bu ret cevabına nasıl bir karşılık vereceği merakla bekleniyor.
[Image showing a diplomatic table with the flags of USA, Iran, and Pakistan, divided by a crack representing the failed ceasefire attempt, over a background of fighter jets]
Uçak Krizi ve Esir Pilot Tartışmaları
Ateşkes görüşmeleri sürerken sahada askeri kayıplar da gündemdeki yerini koruyor. 3 Nisan'da düşürülen F-15E savaş uçağına ilişkin iddialar çelişmeye devam ediyor:
-
İran'ın İddiası: ABD uçağının vurulduğu ve pilotun esir alınmış olabileceği belirtiliyor. Ayrıca New York Times, Hürmüz yakınlarında ikinci bir uçağın daha düştüğünü kaydetmişti.
-
ABD'nin İddiası: Başkan Trump, düşen uçaktaki ikinci pilotun da başarılı bir operasyonla kurtarıldığını duyurmuştu.
Propaganda savaşının gölgesinde kalan bu askeri kayıplar, tarafların masadaki pozisyonlarını sertleştirmeye devam ediyor.