Akaryakıtta Devlet Kalkanı: Eşel Mobil Sistemiyle Zamların %75’ini Devlet Üstlenecek
İsrail-İran gerilimiyle tırmanan petrol fiyatlarının vatandaşa yansımasını önlemek amacıyla "Eşel Mobil Sistemi" yeniden devreye alındı. Resmi Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca, akaryakıta gelecek her 10 liralık zammın 7,5 lirası vergiden düşülerek devlet tarafından karşılanacak. Enflasyonla mücadeleyi önceliklendiren bu sistemle, benzinde 14,82 TL, motorinde ise 13,90 TL’ye kadar ÖTV indiriminin önü açıldı.
Küresel Petrol Krizine Karşı "Vergi Freni"
İsrail'in İran'a yönelik saldırıları sonrası küresel petrol piyasalarında yaşanan dalgalanmaların pompa fiyatlarına doğrudan yansımasını engellemek için stratejik bir adım atıldı. Hazine ve Maliye Bakanlığı koordinasyonunda, daha önce de başarıyla uygulanan Eşel Mobil Sistemi geçici olarak tekrar başlatıldı. Bu sistemle, jeopolitik risklerden kaynaklanan maliyet artışlarının enflasyon ve vatandaşın bütçesi üzerindeki baskısının sınırlandırılması amaçlanıyor.
Zammın Sadece %25’i Pompaya Yansıyacak
Yeni düzenleme, 2 Mart tarihi baz alınarak uygulanacak. Sistemde öne çıkan maliyet paylaşım detayları şöyledir:
-
7,5 Liralık Destek: Akaryakıt fiyatlarında yaşanacak her 10 liralık artışın sadece 2,5 lirası piyasa fiyatına eklenecek.
-
Vergiden Feragat: Artış tutarının %75’lik kısmı, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ve buna bağlı KDV’den vazgeçilerek devlet bütçesinden karşılanacak.
Üst Limitler: İndirim tutarı benzinde litre başına 14,8277 TL, motorinde 13,9006 TL ve LPG’de 11,3830 TL’ye kadar çıkabilecek.
Fiyat Düşüşlerinde ÖTV Dengesi
Sistem sadece zamlara karşı değil, olası indirimlere karşı da bir denge mekanizması barındırıyor. Uluslararası petrol fiyatları düştüğünde, azalış tutarının %75’ine kadar ÖTV artırılabilecek. Ancak yapılacak bu artış, sistemin başlangıç tarihi olan 2 Mart’taki ÖTV tutarını kesinlikle geçemeyecek.
5 Soruda Eşel Mobil Hakkında Her Şey
| Soru | Cevap |
| Sistem nasıl uygulanacak? | 2 Mart fiyatları baz alınacak; bu tarihten sonraki artışın %75'i kadar ÖTV indirimi yapılacak. |
| İndirim limitleri ne kadar? | Benzinde 14,82 TL, motorinde 13,90 TL ve LPG'de 11,38 TL'ye kadar indirim yapılabilecek. |
| Fiyatlar düşerse ne olur? | Düşüşün %75'i kadar ÖTV artırılacak ancak 2 Mart'taki vergi oranı aşılmayacak. |
| 10 TL zammın etkisi ne olur? | Vatandaşın ödeyeceği tutar sadece 2,5 TL artacak, 7,5 TL'yi devlet üstlenecek. |
| Vergi kaybı neden göze alındı? | Enflasyonla mücadeleyi önceliklendirmek ve piyasadaki fiyat istikrarını korumak için bütçe gelirinden feragat edildi. |